Zuid/west Frankrijk

Meer info

Le Sud-Ouest, een gebied met eigenzinnige wijntradities en authenticiteit

Tot Zuidwest-Frankrijk wordt het gebied gerekend dat ligt tussen ca 150 km. ten noorden van Bordeaux en zo’n 200 kilometer ten zuiden van deze stad. Het gebied heeft ook de 2 enige appellaties voor wijndistillaten in Frankrijk: Cognac en Armagnac. Bordeaux behoort geografisch ook tot dit gebeid, maar omdat het belangrijk genoeg is heeft het een eigen plaats op de wereldmarkt. De wijngebieden die voor ons centraal staan zijn verspreid van het oosten van Bordeaux tot aan de Pyreneeën van de Spaanse grens.

De wijnregio die het meest veelzijdige is van heel Frankrijk is voor veel mensen nauwelijks bekend. Dit komt misschien omdat de Sud-Ouest geen aaneengesloten wijngebied is, maar een verzameling van losse wijngebiedjes met ieder een eigen karakter. In enkele wijnbouwgebieden werken wijnboeren en wijnmakers met autochtonen druivenrassen die in andere wijngebieden niet worden gebruikt. Je kunt daarom wel stellen dat Sud-Ouest een schatkamer is van bijzondere cépages die zorgen voor een veelzijdigheid aan wijnen. Al naar gelang de gebieden van belang zijn op de Nederlandse markt zullen we deze behandelen startend in het oosten van de Bordeaux om vervolgens af te zakken naar het uiterste zuid westen van Frankrijk

Cahors, le vin noir
Dit is een van de oudste wijnbouwgebieden van Frankrijk, in de 5e eeuw werd hier al aan wijnbouw gedaan. Op de wijngaarden aan de beide oevers van de rivier de Lot is er een grote rol weggelegd voor de Auxerrois. De Auxerois is een variant op de Malbec druif die elders ook nog Cot wordt genoemd. Deze druif staat aan de basis voor alle rode wijnen uit de Cahors, hij moet zelfs minimaal 70% van de assemblage uitmaken. Ondersteunende rassen zijn de Merlot en de Tannat. In het verleden werden de wijnen uit Cahors vaak aangeduid als vin noir. Letterlijk betekent dit zwarte wijn. Deze naam is aan de wijnen toegekend omdat ze diepe bijna zwarte kleur hebben. Jonge Cahors wijnen zijn ontoegankelijk en ruw door hun harde tannines, echter na enkele jaren flesrijping zijn ze van opmerkelijke kwaliteit.

Frontonnais, een dynamisch wijnbouwgebeid
In de Côtes du Frontonnais worden uitsluitend rode wijnen geproduceerd en een klein beetje rosé. De hoofdmoot -een verplichte 50-70%- van de geproduceerde rode wijn wordt gevormd door de lokale Négrette. Het overige deel wordt door de Fer, Vabernets en Syrah ingenomen. Het karakter van de rode wijnen varieert sterk met hun cépagesamenstelling en de bodem waarop de stokken zijn aangeplant. Met name de kiezelhoudende bodem in rivierdalen vormen een interessant terroir.  De wijnen hebben kracht maar zijn daarentegen vaak ook soepel en elegant met tonen van aardbeien, kersen en leer. Vooral lokaal worden deze wijnen geconsumeerd.

Madiran, donkerrode wijnen van de Tannat druif
In het diepe zuidwesten ligt Madiran. Het is een wijnbouwgebeid waar uitsluitend rode wijnen gemaakt mogen worden waarvan de typische druif Tannat aan de basis staat. De naam zegt het al een beetje: deze geeft zeer tanninerijke wijnen! Om zijn aller stugste kanten wat af te bouwen dient de wijn enkele jaren opgelegd te worden. Maar wijnliefhebbers die van souplesse houden zullen waarschijnlijk nooit behagen worden door deze wijnen. Om de tannine structuur toch iets te beperken is het verplicht om in de Madiran de Tannat te ontstelen. Verder is er in de Madiran een techniek ontwikkeld waardoor de wijnen enkele jaren voorsprong krijgt. Bij de techniek, genaamd microbullage, injecteert men tijdens de gisting zuurstof in de most waardoor de tannines zachter worden terwijl er in korte tijd toch veel extractie vrijkomt.
Witte Madiran bestaat wel, maar komt nooit onder deze naam op de markt. De appellation Pacherenc du Vic-Bilh leent zich hiervoor. De lokale Arrufiac, Coubu en Petit Manseng moeten tenminste 60% van de assemblage uitmaken. De wijnen hebben veel structuur en forse zuurgraad waardoor het de wijnen een onmiskenbare eigenheid geeft. De wijnen kunnen zowel droog als zoet zijn. De zoete wijnen worden gewonnen door de druiven laat, soms pas in december, te oogsten.

Gaillac
Gaillac
is een AOC die wordt genoemd naar de oudste wijnstreek van Gaul. Gaul is de benaming voor het oude Frankrijk. De reputatie van deze wijnen reikte in de Middeleeuwen ver over de grenzen tot in Engeland en Noordwest Europa. Helaas slonk de reputatie met de opkomst van Bordeaux. Door de hoge belastingen werd het transport over zee via Bordeaux belemmerd. Heden is Gaillac een interessant wijngebied voor liefhebbers van zeldzame wijntypen en druivenrassen. In de wijngaarden staan vijftien verschillende druivensoorten aangeplant waarvan Mauzac, Ondenc en Len de l’el de belangrijkste zijn voor wit. Mauzac is een forse rinse druif, die in de droge witte wijn van Gaillac tegenspel bied aan de relatief zuurarme Lel de l’el. De Ondenc wordt gebruikt voor zoete wijnen. Voor rode wijnen gebruikt men vooral de Duras en Braucol. De rode wijnen zijn het beste te omschrijven als een kruidige versie van Bordeaux.

Béarn, bekend van de wereldberoemde saus béarnaise
Irouléguy is een gebiedje wat zich in Baskenland bevind. 2 eeuwen geleden was de wijnbouw, gevoed door de ruim aanwezige regionale trots, bijna 500 hectare. Tegenwoordig is het 100 hectare groot en bijna uitgestorven. De wijngaarden liggen hier hoog tot op 400m op steile heuvels die op het zuiden liggen in de uitlopers van de Pyreneeën. Dit zorgt ervoor dat de meeste wijngaarden op terrassen liggen. Zowel rood, wit als rosé wordt hier nog geproduceerd. Bearn ligt iets noordelijker, maar is door de geringe omvang -200 hectare- ook niet zo belangrijk. De béarnaise sauce is daarentegen wereldberoemd. Een flinke steak met deze saus gaat goed samen met de karaktervolle wijnen die hier geproduceerd wordt. Verder worden er ook vrij scherpe witte wijnen gemaakt. Tot slot de Jurançon. Veel liefhebbers in Nederland zijn met deze wijn in aanraking gekomen. Echter door de phylloxera ramp kwam er een eind aan de faam. Er worden uitsluitend witte wijnen geproduceerd van Petit Manseng (voor zoet) en Gros Manseng voor droge witte wijn. De AOC Jurançon verwijst altijd naar de zoete variant. Wanneer er sec wordt toegevoegd weet de consument dat ze te maken hebben met een droge variant.